Diş eti hastalıkları, diş kayıplarının en yaygın nedenidir ve Dünya Sağlık Örgütü verilerine göre yetişkin nüfusun büyük çoğunluğunu yaşamlarının bir döneminde etkiler. Türkiye'de bu oran %70'in üzerindedir. Bakteriyel dental plak birikiminin tetiklediği bu hastalıklar, diş eti iltihabı (gingivitis) ile sessizce başlar ve tedavi edilmezse alveolar kemik yıkımına yol açan periodontitis aşamasına ilerler. Periodontitis geri dönüşümsüz kemik kaybına neden olur; ancak erken teşhis ve doğru tedavi ile hastalık kontrol altına alınabilir ve diş kaybı önlenebilir. Bursa Eyrice ADSM'de periodontoloji uzmanımız Uzm. Dt. Nihal Salı tarafından cerrahi ve cerrahi olmayan kapsamlı diş eti tedavileri başarıyla uygulanmaktadır.
Diş Eti Hastalığı Aşamaları
Hastalığın İlerleyişi
Diş etlerinde kızarıklık, şişlik ve fırçalama sırasında kanama. Kemik kaybı henüz başlamamıştır. Tamamen geri dönüşümlüdür.
Diş eti cepleri 4-5 mm derinleşir, alveolar kemik kaybı başlar. Diş eti çekilmesi belirginleşir.
Derin periodontal cepler (6 mm+), ileri kemik kaybı, dişlerde sallanma ve yer değiştirme. Diş kaybı riski yüksektir.
Kemik desteğinin %75'inden fazlası kaybolmuştur. Dişler çekim endikasyonuna girebilir. Protez veya implant planlaması gerekir.
Diş Eti Hastalığı Belirtileri
- Diş fırçalarken veya diş ipi kullanırken kanama
- Diş etlerinde kızarıklık, şişlik ve hassasiyet
- Diş eti çekilmesi — dişler normalden uzun görünür
- Kalıcı ağız kokusu (halitosis)
- Diş etleri ile diş arasında boşluk (cep oluşumu)
- Dişlerde sallanma veya yer değiştirme
- Çiğnerken ağrı veya rahatsızlık
- Diş etlerinden irin gelmesi
Diş eti hastalıkları çoğu zaman ağrısız ilerler. Ağrı hissedilmeye başlandığında hastalık genellikle ileri aşamaya ulaşmıştır. Bu nedenle 6 ayda bir düzenli periodontal muayene hayati önem taşır.
Risk Faktörleri
- Yetersiz ağız hijyeni — en temel neden
- Sigara kullanımı — periodontitis riskini 5-6 kat artırır
- Diyabet (kontrol altında olmayan) — kan şekeri bağışıklığı zayıflatır
- Genetik yatkınlık — aile öyküsü önemlidir
- Hormonal değişimler (hamilelik, menopoz)
- Stres — bağışıklık sistemini baskılar
- Bazı ilaçlar (antiepileptikler, kalsiyum kanal blokerleri, immünosüpresanlar)
- Beslenme yetersizliği (özellikle C vitamini eksikliği)
Tedavi Yöntemleri
Cerrahi Olmayan Tedaviler
Diş eti hastalığının temel tedavisi, diş ve kök yüzeylerinin bakteriyel plak ve diş taşından arındırılmasıdır. Detertraj (diş taşı temizliği) ile diş üstü birikintiler, subgingival küretaj ile diş eti ceplerindeki birikintiler temizlenir. Kök yüzeyi düzleştirmesi (root planing) ile kök yüzeyi pürüzsüzleştirilir ve bakteri tutunumu azaltılır. Bu tedavi genellikle 2-4 seans şeklinde çene bölgelerine ayrılarak uygulanır. Tedaviden 4-6 hafta sonra yeniden değerlendirme yapılarak cerrahi ihtiyacı belirlenir.
Cerrahi Tedaviler
Cerrahi olmayan tedaviye yeterli yanıt alınamadığında flep operasyonu ile diş eti kaldırılır, derin cepler temizlenir ve kemik defektleri düzeltilir. İleri kemik kaybı durumlarında kemik grefti veya yönlendirilmiş doku rejenerasyonu (GTR) ile kemik ve bağ dokusu yenilenmesi hedeflenir. Diş eti çekilmesi durumunda serbest diş eti grefti veya bağ dokusu grefti uygulanır. Mine matriks derivatları (Emdogain) gibi biyolojik ajanlar da periodontal rejenerasyonu desteklemek amacıyla kullanılmaktadır.
Diş Eti Hastalığı ve Genel Sağlık İlişkisi
Periodontal hastalıklar yalnızca ağız sağlığını değil, genel sağlığı da ciddi biçimde etkiler. Kronik periodontitis; kalp-damar hastalıkları, diyabet kontrolü, erken doğum/düşük doğum ağırlıklı bebek riski, romatoid artrit, aspirasyon pnömonisi ve Alzheimer hastalığı ile ilişkilendirilmektedir. Periodontal cepler içindeki kronik enfeksiyon sürekli olarak kana bakteri ve enflamatuvar mediatörler (CRP, IL-6, TNF-alfa) salar ve sistemik iltihabı körükler. Bu nedenle ağız sağlığı, genel sağlığın ayrılmaz bir parçasıdır ve periodontal tedavi kronik hastalık yönetiminin önemli bir bileşenidir.
Eyrice ADSM'de Periodontal Tedavi
Bursa Eyrice Ağız ve Diş Sağlığı Merkezi'nde periodontal tedaviler, Uzm. Dt. Nihal Salı tarafından gerçekleştirilmektedir. Merkezimizde periodontal cep ölçümü, dijital röntgen ve 3D tomografi ile hastalığın şiddeti detaylı olarak belirlenir. Cerrahi olmayan ve cerrahi periodontal tedavilerin tamamı uygulanmakta; tedavi sonrası düzenli bakım ve takip programı ile uzun vadeli sağlık hedeflenmektedir.
Uzm. Dt. Nihal Salı diş eti hastalıklarının belirtilerini ve tedavi yöntemlerini anlatıyor.